Şema numarası (schedule), borunun et kalınlığını tanımlar. Aynı çapta SCH 40 ile SCH 80 borunun dış çapı aynıdır, değişen et kalınlığı ve dolayısıyla iç çaptır. Bu ayrıntı montajda ve hidrolik hesapta sık sık gözden kaçar.
Dış çap sabit, iç çap değişir
Boru ölçülendirmesinde NPS (nominal pipe size) dış çapı sabitler. 4" bir borunun dış çapı hangi şemada olursa olsun 114,3 mm'dir. Şema arttıkça cidar kalınlaşır, akış kesiti daralır.
| NPS | Dış çap mm | SCH 40 et mm | SCH 80 et mm | SCH 40 iç çap mm | SCH 80 iç çap mm |
|---|---|---|---|---|---|
| 2" | 60,3 | 3,91 | 5,54 | 52,5 | 49,2 |
| 4" | 114,3 | 6,02 | 8,56 | 102,3 | 97,2 |
| 6" | 168,3 | 7,11 | 10,97 | 154,1 | 146,4 |
| 8" | 219,1 | 8,18 | 12,70 | 202,7 | 193,7 |
Değerler ASME B36.10M'e göredir. Tam liste için boru ölçü kütüphanesine bakabilirsiniz.
Hangi durumda SCH 80
- Basınç yüksekse — kalın cidar daha yüksek çalışma basıncı verir
- Korozyon payı gerekiyorsa — zamanla incelecek cidar için baştan pay bırakılır
- Erozyon riski varsa — katı partikül taşıyan hatlarda
- Diş açılacaksa — dişli bağlantıda cidarın bir kısmı kaybolur, SCH 80 genelde asgari şarttır
- Titreşim ve mekanik darbeye maruz küçük çaplı hatlarda
Atlanmaması gereken üç nokta
- Fitting de aynı şemada olmalı. SCH 80 boruya SCH 40 dirsek kaynatılırsa kaynak ağzında cidar uyumsuzluğu oluşur ve ASME B31.3'ün kabul kriterleri sağlanmaz.
- Basınç kaybı artar. İç çap daraldığı için aynı debide sürtünme kaybı yükselir; pompa seçimini etkiler.
- Ağırlık ve maliyet ciddi artar. 6" SCH 80 boru, SCH 40'a göre metre başına yaklaşık yarı yarıya daha ağırdır.
Alın kaynaklı fitting seçimi için kaynak ağızlı bağlantı parçaları sayfasına bakabilirsiniz.
STD, XS ve XXS ne anlama gelir
Şema sisteminden önce kullanılan eski adlandırmadır ve hâlâ yaygındır. 10" ve altındaki çaplarda STD ile SCH 40, XS ile SCH 80 aynı et kalınlığını verir. Daha büyük çaplarda ise ayrışırlar; STD 9,53 mm'de, XS 12,70 mm'de sabitlenir, şema numaraları ise çapla birlikte artmaya devam eder.
Sık sorulanlar
SCH 40 ile SCH 80 arasındaki fark nedir?
Dış çap aynıdır, et kalınlığı farklıdır. SCH 80 daha kalın cidarlıdır, daha yüksek basınç taşır ama iç çapı daha dar olduğu için basınç kaybı artar ve ağırlığı yükselir.
STD ile SCH 40 aynı mı?
10" ve altındaki çaplarda aynı et kalınlığını verir. Daha büyük çaplarda ayrışır; STD 9,53 mm’de sabitlenirken SCH numaraları çapla artmaya devam eder.
Boruyla fittingin şeması aynı olmak zorunda mı?
Kaynak bölgesinde cidar uyumu için aynı olmalıdır. Farklı cidarlar birleştirilecekse geçiş işlemesi yapılır ve ASME B31.3’ün kabul kriterleri sağlanmalıdır.
Boru sayfasında ölçü tabloları ve malzeme seçenekleri yer alır.
Boru sayfasına gitKalem listenizi gönderin; malzeme, standart ve sınıf teyidiyle fiyat ve termin dönelim.
Teklif iste